دانشگاه ارومیهجغرافیا و آینده پژوهی منطقهای2981-118X3120250522Analysis of the role of geomorphology in the economic situation of the border strip (Case study: border strip of Kurdistan province)تحلیل نقش ژئومورفولوژی در وضعیت اقتصادی نوار مرزی (مطالعه موردی: نوار مرزی استان کردستان)11512167010.30466/grfs.2025.55272.1054FAمهدی صفری نامیوندیدکتری ژئومورفولوژی، عضو هیئت علمی دانشگاه علوم انتظامی امین، تهران، ایران0000-0002-2810-1108حمید گنجائیاندکتری ژئومورفولوژی، دانشگاه تهران، تهران، ایران0000-0001-5611-4160کلثوم محمدیانکارشناس ارشد ژئومورفولوژی، دانشگاه پیامنور، سنندج، ایران0009-0002-8805-3547Journal Article20240403In terms of geomorphology, Kurdistan province is located in the mountain unit, and this problem has caused it to be associated with many restrictions for employment in various agricultural and industrial sectors. Restrictions on employment have caused a decrease in sustainable employment, an increase in false employment, including goods smuggling, and an increase in immigration. Considering the importance of the topic, in this research, the role of geomorphology in the economic situation of the border strip of Kurdistan province has been analyzed. Descriptive-analytical methods have been used in this research. The most important research data were the statistical information related to the studied area, DEM 30m, Google Earth images, and the results of the questionnaire. The most important research tools are ArcGIS, Expert Choice, SPSS and Google Earth. This research has been done in several stages. In the first stage, the geomorphological and functional status of the villages in the region has been examined. In the second stage, the relationship between the geomorphological factors and the economic status of the region has been explained, and in the third stage, effective solutions have been presented to improve the economic status of the region. Based on the results, the geomorphological situation of the border strip of Kurdistan province and the lack of attention to its capabilities have caused a decrease in the percentage of employment, as well as a trend towards fake jobs such as goods smuggling. Also, based on the results obtained, which were based on the geomorphology of the region and experts' opinions, the most important economic solutions in the border zone of Sarvabad and Saqqez cities were the development of the tourism situation. Furthermore, in the border strip of Marivan and Baneh counties, encouraging the attraction of domestic and foreign investment has been selected as the most significant strategy. Overall, the results obtained from this section also indicate that one of the most important problems in the region has been the lack of attention to the geomorphological conditions or planning without considering the environmental situation of the region.استان کردستان از نظر ژئومورفولوژی در واحد کوهستان قرار دارند و همین مسئله سبب شده است تا با محدودیتهای زیادی جهت اشتغال در بخشهای مختلف کشاورزی و صنایع همراه باشد. محدودیت در اشتغال، سبب کاهش اشتغال پایدار، افزایش اشتغال کاذب از جمله قاچاق کالا و همچنین افزایش مهاجرت شده است. با توجه به اهمیت موضوع، در این پژوهش به تحلیل نقش ژئومورفولوژی در وضعیت اقتصادی نوار مرزی استان کردستان پرداختهشده است. در این تحقیق از روشهای توصیفی-تحلیلی استفادهشده است. مهمترین دادههای تحقیق، اطلاعات آماری مربوط به منطقه موردمطالعه، مدل رقومی ارتفاعی 30 متر، تصاویر گوگل ارث و نتایج حاصله از پرسشنامه بوده است. مهمترین ابزارهای تحقیق، ArcGIS،Expert Choice ، SPSS و گوگل ارث است. این تحقیق در چند مرحله انجامشده است که در مرحله اول، به بررسی وضعیت ژئومورفولوژی و کارکردی روستاهای منطقه پرداختهشده است. در مرحله دوم، رابطه عوامل ژئومورفولوژی و وضعیت اقتصادی منطقه تشریح شده است و در مرحله سوم نیز به ارائه راهکارهای مؤثر جهت بهبود وضعیت اقتصادی منطقه پرداختهشده است. بر اساس نتایج حاصله، وضعیت ژئومورفولوژیکی نوار مرزی استان کردستان و عدم توجه به توانمندیهای آن سبب کاهش درصد اشتغال و همچنین گرایش به مشاغل کاذب از جمله کولبری و قاچاق کالا شده است. همچنین بر اساس نتایج حاصله که مبتنی بر وضعیت ژئومورفولوژی منطقه و نظرات کارشناسان است، مهمترین راهکارهای اقتصادی در نوار مرزی شهرستانهای سروآباد و سقز، توسعه وضعیت گردشگری است و همچنین در نوار مرزی شهرستانهای مریوان و بانه نیز تشویق برای جذب سرمایهگذاری داخلی و خارجی بهعنوان مهمترین راهکار انتخابشده است. در مجموع، نتایج حاصله از این بخش نیز نشان داده است که یکی از مهمترین مشکلات منطقه، عدم توجه به وضعیت ژئومورفولوژیکی و یا برنامهریزی بدون توجه به وضعیت محیطی منطقه بوده است.https://grfs.urmia.ac.ir/article_121670_38de0dc60f7160553cbe3b844dbb24f9.pdfدانشگاه ارومیهجغرافیا و آینده پژوهی منطقهای2981-118X3120250522The analysis of the impact of spiritual intelligence on urban quality of life in Tabriz: A future-oriented approachتحلیل تأثیر هوش معنوی بر کیفیت زندگی شهری در تبریز با رویکردی آیندهمحور163812167110.30466/grfs.2025.55856.1079FAعلی زینالی عظیمپژوهشگر پسادکتری طراحی شهری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران0000-0001-5486-8452حدیث سلوکانه میاندوابگروه معماری، واحد خلخال، دانشگاه آزاد اسلامی، خلخال، ایرانمرجان لطیفی اسکوئیاستادیار، دانشکده فنی مهندسی، گروه معماری، موسسه آموزش عالی غیرانتفاعی آل طه، تهران، ایرانJournal Article20250106In today's world, urban life quality is one of the main concerns of urban planners. Various dimensions of quality of life in cities are influenced by multiple factors, among which spiritual intelligence plays a significant role. The primary aim of this study is to investigate the impact of four dimensions of spiritual intelligence on six dimensions of urban life quality in Tabriz, adopting a future-oriented approach. This research was conducted using a descriptive-analytical method. The data collection tools included the standard Spiritual Intelligence Self-Report Inventory (SISRI-24) by King and DeCicco and the World Health Organization Quality of Life Questionnaire (WHOQOL-BREF). The statistical population consisted of individuals aged 18 and above in Tabriz. A sample size of 383 participants was selected through cluster random sampling. The collected data were analyzed using SPSS software. Pearson correlation coefficient was used to examine the relationship between spiritual intelligence and quality of life, and regression analysis was employed to assess the impact of the independent variable (spiritual intelligence) on the dependent variable (urban quality of life). Independent T-tests were used to compare mean differences between the two groups. The findings indicate that "expanded awareness" has the most significant impact on the psychological health of Tabriz residents, with a regression coefficient of 0.75. Additionally, "existential critical thinking" with a coefficient of 0.72 has a notable effect on physical health. Furthermore, "personal meaning production" significantly influences economic well-being (coefficient 0.65), and "transcendental awareness" is meaningfully associated with urban environmental quality (coefficient 0.60). Other findings reveal that "existential critical thinking" positively affects social relationships, and "expanded awareness" contributes significantly to urban security. Based on these findings, Scenario 1 emphasizes the impact of spiritual intelligence on various aspects of individual and social life, while Scenario 2 focuses on future-oriented thinking and the link between spiritual awareness and urban quality of life in Tabriz. The results of the research indicate that spiritual intelligence can be considered a key factor in improving the quality of urban life in Tabriz. Therefore, strengthening cultural and spiritual public spaces, developing meaningful job opportunities, and implementing environmental education programs at the city level can help improve the quality of life for Tabriz citizens while managing future challenges.در دنیای امروز، کیفیت زندگی شهری بهعنوان یکی از اصلیترین دغدغههای برنامهریزان شهری مطرح است. ابعاد مختلف کیفیت زندگی در شهرها تحت تأثیر عوامل متعدد قرار میگیرند که یکی از مهمترین آنها هوش معنوی است. هدف اصلی این پژوهش، بررسی تأثیر چهار شاخص هوش معنوی بر شش شاخص کیفیت زندگی شهری در شهر تبریز با رویکردی آیندهمحور است. این تحقیق بهصورت توصیفی-تحلیلی انجام شد ابزار گردآوری اطلاعات پرسشنامه استاندارد هوش معنوی کینگ و دیچیکو (SISRI-24) و پرسشنامه کیفیت زندگی سازمان بهداشت جهانی (WHOQOL-BREF) بوده است. جامعه آماری شامل جمعیت بالای 18 سال تبریز است. حجم نمونه برابر 383 نفر بوده که بهصورت نمونهگیری تصادفی خوشهای انتخاب شدهاند. دادههای بهدستآمده از طریق نرمافزار SPSS تحلیل شدند. برای بررسی رابطه بین هوش معنوی و کیفیت زندگی از ضریب همبستگی پیرسون و برای بررسی تأثیر متغیر مستقل (هوش معنوی) بر متغیر وابسته (کیفیت زندگی شهری) از تحلیل رگرسیونی استفاده شد. برای مقایسه میانگینهای دو گروه مختلف از آزمون T مستقل استفاده گردید. یافتهها نشان میدهند که توسعه آگاهی بیشترین تأثیر را بر سلامت روانی شهروندان تبریز داشته و ضریب رگرسیون آن برابر با ۰.۷۵ است. همچنین، تفکر وجودی انتقادی با ضریب ۰.۷۲ تأثیر قابلتوجهی بر سلامت جسمانی دارد. علاوه بر این، تولید معنای شخصی تأثیر معناداری بر رفاه اقتصادی داشته (ضریب ۰.۶۵) و آگاهی فراگیر نیز بهطور معناداری با کیفیت محیطزیست شهری مرتبط است (ضریب ۰.۶۰). سایر یافتهها نشان میدهند که تفکر وجودی انتقادی بر روابط اجتماعی و توسعه آگاهی بر امنیت شهری تأثیر مثبت دارند. بر اساس این یافتهها، سناریوی اول بر تأثیر هوش معنوی بر ابعاد مختلف زندگی فردی و اجتماعی تأکید دارد و سناریوی دوم به آیندهنگری و پیوند میان آگاهی معنوی و کیفیت زندگی شهری در تبریز میپردازد. نتایج پژوهش حاکی از آن است که هوش معنوی میتواند بهعنوان یک عامل کلیدی در بهبود کیفیت زندگی شهری در تبریز در نظر گرفته شود؛ بنابراین، تقویت فضاهای عمومی فرهنگی و معنوی، توسعه فرصتهای شغلی معنادار و برنامههای آموزشی زیستمحیطی در سطح شهر میتواند ضمن مدیریت چالشهای آینده، به بهبود کیفیت زندگی شهروندان تبریز منجر شود.https://grfs.urmia.ac.ir/article_121671_b3535a3b67d976ae9c8a8fc72f519540.pdfدانشگاه ارومیهجغرافیا و آینده پژوهی منطقهای2981-118X3120250522Structural analysis of urban sustainable transportation policies for the future livability of Tehranتحلیل ساختاری سیاستهای حملونقل پایدار شهری در راستای آینده زیستپذیری شهر تهران395512167210.30466/grfs.2025.56019.1093FAنوید آهنگریگروه جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشکده جغرافیا، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران.0000-0002-7941-7882اسما یاوریگروه شهرسازی، دانشکده مهندسی، دانشگاه پردیس بینالملل کیش واحد تهران جنوب، تهران، ایران.0009-0003-4770-4064Journal Article20250228Urban planning and transportation significantly influence the sustainability and livability of cities, shaping the quality of life for urban residents. This study aims to structurally analyze urban sustainable transportation policies to enhance the future livability of Tehran, employing a future studies approach. The research methodology is applied in purpose and descriptive-analytical in nature. Data collection relied on library research, documentation, surveys, and the Delphi method. The statistical population comprised experts in urban studies, with a purposive sample of 70 respondents selected using the snowball sampling method. For data analysis, the MICMAC (Matrix of Cross-Impact Multiplications Applied to a Classification) method was employed to assess, rank, and categorize indicators, while Scenario Wizard was utilized to develop final scenarios. The results revealed that indicators such as reducing air pollutant emissions, enhancing equity in access to public transportation, and increasing the use of shared and eco-friendly transportation modes exert the greatest influence on other indicators. Direct and indirect impact analysis highlighted the pivotal role of reducing emissions and developing digital transportation services in improving environmental quality. Additionally, scenario analysis indicated a positive interplay of indicators in the optimistic scenario, while poor management was evident in the pessimistic scenario. Thus, the findings underscore the critical role of foresight in shaping sustainable transportation policies and offer strategic insights for policymakers to improve sustainable transportation and urban livability in Tehranبرنامهریزی شهری و حملونقل مرتبط با آن تأثیر عمیقی بر پایداری و زیستپذیری یک شهر دارد و کیفیت زندگی ساکنان شهری را تحت تأثیر قرار میدهد. در این راستا پژوهش حاضر با هدف تحلیل ساختاری سیاستهای حملونقل پایدار شهری در راستای آینده زیستپذیری شهر تهران با رویکرد آیندهپژوهی تهیهشده است. روش پژوهش مبتنی بر رویکرد آیندهپژوهی است و از لحاظ هدف کاربردی و به لحاظ نوع توصیفی-تحلیلی میباشد. مبنای گردآوری اطلاعات روش کتابخانهای، اسنادی و پیمایشی و بر اساس روش دلفی بوده است. جامعه آماری خبرگان متخصص در مطالعات شهری میباشند که حجم نمونه بهصورت هدفمند با روش نمونهگیری گلوله برفی 70 نفر به انتخاب شدند. در بخش تجزیهوتحلیل برای ارزیابی، زمینهسازی و رتبهبندی شاخصها از روش ماتریس اثرات متقابل (MICMAC) و از برای تدوین سناریوهای نهایی از سناریو ویزارد استفادهشده است. نتایج نشان داد که شاخصهای کاهش انتشار آلایندههای هوا، ارتقای عدالت در دسترسی به حملونقل عمومی و افزایش استفاده از حملونقل اشتراکی و پاک بیشترین تأثیر را بر سایر شاخصها دارند. در تحلیل تأثیرات مستقیم و غیرمستقیم، شاخصهای کاهش انتشار آلایندهها و توسعه خدمات حملونقل دیجیتال نقش مهمی در بهبود کیفیت محیطزیست دارند. همچنین، در سناریوهای مختلف، تعامل مثبت شاخصها در سناریوی خوشبینانه و ضعف مدیریت در سناریوی بدبینانه مشهود است؛ بنابراین، نتایج بر اهمیت آیندهپژوهی در توسعه سیاستهای حملونقل پایدار تأکید میکند و میتواند به سیاستگذاران در تدوین استراتژیهای مؤثر برای ارتقاء حملونقل پایدار و زیستپذیری شهری تهران کمک کند.https://grfs.urmia.ac.ir/article_121672_b3c2153de6c2bab87d84ddf1b305e212.pdfدانشگاه ارومیهجغرافیا و آینده پژوهی منطقهای2981-118X3120250522A reflection on Jane Jacobs's Street Watching Theory and women's safe spaces with a futuristic approach (Case: Narges Women's Park, Tehran)تأملی بر نظریه چشمان ناظر خیابان جین جیکوبز و فضاهای امن زنانه با رویکرد آیندهنگاری (نمونه: پارک بانوان نرگس تهران)567112167310.30466/grfs.2025.55925.1092FAسمیه تیموریاستادیار گروه شهرسازی، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران0000-0002-9533-8682Journal Article20250226The purpose of this study is to examine Jane Jacobs's street-watching eyes theory and its relationship to women's safe spaces with a futuristic perspective in Tehran's Narges Women's Park. The present study is applied in terms of purpose and was conducted with a descriptive-analytical method using a mixed method (qualitative-quantitative) and a foresight method. Analyzing information with Scenario Wizard software to develop prioritized scenarios, compatible scenarios are identified, and then desirable future scenarios are prioritized, described, and interpreted. The statistical population and sample size are 30 experts and scholars in the field of urban issues and urban management, who have been weighted and scored using the Wizard Scenario Matrix. The research scenarios have been examined by experts and scholars in the form of an uncertainty questionnaire with physical, social, aesthetic, functional, and location-finding indicators. The results showed that in the dimensions under study, the physical dimension index (emphasis on small residential blocks) in scenario 1 and the index (reduction of crime, especially in parks around the house) in scenario 2 (desirable scenarios); in the social dimension index (order of activities over visual order) in scenario 1 and the index (providing night security) in scenario 2 (static scenarios); in the aesthetic dimension index (protection of life) (ideal scenario); in the functional dimension index (emphasis on functional diversity in residential neighborhoods) in scenario 1 and the index (emphasis on density and concentration as a vital factor of urban life) in scenario 2 (desirable scenarios); and in the location dimension index (locating compatible uses together) (static scenario); were the coherent images in plausible scenarios according to the outputs obtained from the Scenario Wizard software.هدف پژوهش حاضر بررسی نظریه چشمان ناظر خیابان جین جیکوبز و ارتباط آن با فضاهای امن زنانه با نگرشی آینده نگارانه در پارک بانوان نرگس تهران است. پژوهش حاضر از لحاظ هدف کاربردی و با روش توصیفی- تحلیلی با بهرهگیری از روش آمیخته (کیفی-کمی) و شیوه آیندهنگاری انجام شده است. تجزیهوتحلیل اطلاعات بهمنظور تدوین سناریوهای اولویتدار با بهرهگیری از نرمافزار سناریو ویزارد، سناریوهای سازگار، مشخص سپس سناریوهای آینده مطلوب اولویتبندی، تشریح و تفسیر شده است. جامعه آماری و حجم نمونه تعداد 30 نفر از خبرگان و صاحبنظران حوزه مسائل شهر و مدیریت شهری هستند که با استفاده از ماتریس سناریو ویزارد وزن دهی و نمرهگذاری گردیدهاند. سناریوهای پژوهش در قالب پرسشنامه عدم قطعیت با شاخصهای کالبدی، اجتماعی، زیباییشناسی، عملکردی و مکانیابی با شاخصهای مربوطه توسط خبرگان و صاحبنظران موردبررسی قرار گرفته است. نتایج نشان داد در ابعاد موردبررسی بعد کالبدی شاخص (تأکید بر بلوکهای مسکونی کوچک) در سناریو 1 و شاخص (کاهش بزهکاری بالأخص در پارکهای پیرامون خانه) در سناریو 2 (سناریوهای مطلوب)؛ در بعد اجتماعی شاخص (نظم فعالیتها بر نظم بصری) در سناریو 1 و شاخص (تأمین امنیت شبانه) در سناریو 2 (سناریوهای ایستا)؛ در بعد زیباییشناسی شاخص (حفاظت از زندگی) (سناریوی ایدئال)؛ در بعد عملکردی شاخص (تأکید بر تنوع عملکردی در محلات مسکونی) در سناریو 1 و شاخص (تأکید بر تراکم و تمرکز بهعنوان عامل حیاتبخش زندگی شهری) در سناریو 2 (سناریوهای مطلوب) و در بعد مکانیابی شاخص (مکانیابی کاربریهای سازگار در کنار هم) (سناریوی ایستا)؛ بهعنوان تصویری منسجم در سناریوهای باورکردنی طبق خروجیهای حاصله از نرمافزار سناریو ویزارد شناسایی شدند.https://grfs.urmia.ac.ir/article_121673_eb82bcec709a81e9a0a64970069e8057.pdfدانشگاه ارومیهجغرافیا و آینده پژوهی منطقهای2981-118X3120250522Meta-synthesis of the interaction relationship between knowledge management and strategic foresight in knowledge-based organizations and technology-oriented companies with a fuzzy Delphi approachفراترکیب رابطه همکنشی مدیریت دانش و آیندهنگاری راهبردی در سازمانهای دانشبنیان و شرکتهای فناوریمحور با رویکرد دلفی فازی729012167410.30466/grfs.2025.55999.1089FAخلیل کولیونددانشآموخته دکتری آیندهپژوهی، دانشگاه بینالمللی امام خمینی (ره)، قزوین و مدرس دانشگاه پدافند هوایی خاتمالانبیاء (ص)، تهران، ایران.0000-0001-6690-6313محمدرحیم عیوضیاستاد، دانشکده حکمرانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.0009-0004-1985-6754Journal Article20250221This study aims to synthesize and explain the interactive relationship between knowledge management and strategic foresight in knowledge-based organizations and technology-driven companies. Using the fuzzy Delphi method, the study examines the role of these concepts in enhancing strategic processes. This applied-developmental research follows a mixed-method approach. In the qualitative phase, a meta-synthesis of studies from the past decade was conducted, while in the quantitative phase, the fuzzy Delphi method was employed to gather expert opinions from 23 specialists. After two rounds of the Delphi process, 17 key themes were confirmed out of 39 initial themes. The study reveals that the relationship between knowledge management and strategic foresight can be defined through concepts such as future trend forecasting, innovation, knowledge management and sharing, responsiveness to challenges, long-term strategy formulation, risk management, scenario simulation, and sustainable competitive advantage development. The results indicate that the interaction between knowledge management and strategic foresight enhances the capacity of knowledge-based organizations to analyze future trends, make intelligent decisions, and respond effectively to environmental changes. This interaction also fosters innovation and establishes a sustainable competitive advantage. This study explores the interplay between two key concepts in knowledge-based organizations, providing insights that can improve strategic processes and help organizations prepare for future challenges.این پژوهش با هدف فراترکیب و تبیین رابطه همکنشی میان مدیریت دانش و آیندهنگاری راهبردی در سازمانهای دانشبنیان و شرکتهای فناوریمحور، با بهرهگیری از رویکرد دلفیفازی، انجام شده است تا نقش این مفاهیم را در بهبود فرآیندهای راهبردی بررسی کند. این پژوهش از نوع کاربردی-توسعهای با رویکرد آمیخته است. در بخش کیفی از فراترکیب پژوهشهای یک دهه گذشته استفاده شده و در بخش کمی از روش دلفی فازی برای اخذ نظر 23 خبره بهره گرفته شده است. پس از دو مرحله دلفی فازی، 17 مضمون کلیدی از میان 39 مضمون اولیه تأیید گردید. این پژوهش نشان داد که رابطه میان مدیریت دانش و آیندهنگاری راهبردی در قالب مفاهیمی همچون پیشبینی تحولات آینده، نوآوری، مدیریت و اشتراک دانش، پاسخگویی به چالشها، راهبردسازی بلندمدت، مدیریت ریسک، شبیهسازی سناریوهای آینده، و توسعه مزیت رقابتی پایدار قابل تعریف است. نتایج حاکی از آن است که تعامل مدیریت دانش و آیندهنگاری راهبردی موجب افزایش ظرفیت سازمانهای دانشبنیان برای تحلیل روندهای آینده، تصمیمگیری هوشمندانه، و پاسخگویی به تغییرات محیطی میشود. این تعامل همچنین زمینهساز نوآوری و ایجاد مزیت رقابتی پایدار خواهد بود. این پژوهش تعامل دو مفهوم کلیدی را در سازمانهای دانشبنیان بررسی کرده و یافتههای آن میتواند به بهبود فرآیندهای راهبردی و آمادگی سازمانها برای مواجهه با چالشهای آینده کمک کند.https://grfs.urmia.ac.ir/article_121674_a8dbcf43b757195de8d5a9e011b2d5a7.pdfدانشگاه ارومیهجغرافیا و آینده پژوهی منطقهای2981-118X3120250522Future studies of the geo-economic outlook of the Aras Free Zoneآیندهپژوهی چشمانداز ژئواکونومیکی منطقهی آزاد تجاری- صنعتی ارس9111212167510.30466/grfs.2025.56003.1090FAعلی ولیقلی زادهدانشیار گروه جغرافیا، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه مراغه، مراغه، ایران0000-0002-7475-4214Journal Article20250221This study employs a descriptive-analytical method to examine and analyze the geo-economic outlook of the Aras Free Trade-Industrial Zone in relation to foreign trade, investment, job creation, transit, tourism, and economic-security planning for the Aras border area. The research employs trend analysis and futures studies, drawing on library literature and statistical data within the framework of existential philosophy and the macroeconomic goals of free zones. Despite the statistical uncertainties surrounding the performance of Iranian free trade zones in general and Aras in particular, the evaluation of Aras's geo-economic outlook reveals significant inefficiencies, indicating a failure to meet its primary objectives. The findings demonstrate that, from a geo-economic perspective, the prospects for free trade zones in Iran reflect the broader economic situation of the country, with the Aras Free Zone being no exception. The outlook, economic size, and geo-economic influence of Iran’s free trade zones should be assessed in comparison to those of the national economy. Given the prevailing trends in Iran’s macroeconomics, the geo-economic outlook and economic performance of the country’s free trade zones are not surprising. However, the potential of the Iranian economy is much greater than what is currently being realized. This situation can be effectively improved through principled planning and policymaking, particularly within a framework that prioritizes national interests, the benefits of which would undoubtedly extend to the free trade zones. On the other hand, if the current conditions and existing policies continue, it is likely that the free trade zone initiative in Iran will become entirely ineffective and unattractive in the near future, especially from a geo-economic perspective.در این تحقیق که از روش توصیفی-تحلیل استفاده میکند سعی میشود با کمک ادبیات کتابخانهای و دادههای آماری، در چارچوب فلسفه وجودی و اهداف کلان اقتصادی مناطق آزاد، چشمانداز ژئواکونومیکی منطقه آزاد تجاری-صنعتی ارس در حوزه تجارت خارجی، سرمایهگذاری، ایجاد اشتغال، ترانزیت، گردشگری و آمایش اقتصادی-امنیتی نوار مرزی ارس با رویکرد روندکاوی مورد بررسی و تحلیل آیندهپژوهی قرار گیرد. در کنار ابهاماتی که از لحاظ آماری در مورد عملکرد به طور کلی مناطق آزاد تجاری ایران و به طور خاص ارس وجود دارد، ارزیابی چشمانداز ژئواکونومیکی ارس بیانگر کارایی بسیار ضعیف و به بیان دیگر ناکامی ارس در دستیابی به اهداف اصلی خود است. در واقع نتایج تحقیق نشان میدهد که از دیدگاه ژئواکونومیکی، چشمانداز مناطق آزاد تجاری در ایران بازتابی از چشمانداز اقتصاد ایران در مقیاس ملی است که وضعیت حاکم بر منطقه آزاد ارس نیز جدا از این نیست. به عبارت دیگر چشمانداز، اندازه اقتصاد و دایره نفوذ ژئواکونومیکی مناطق آزاد تجاری ایران را باید با چشمانداز، اندازه اقتصاد و دایره نفوذ ژئواکونومیکی اقتصاد کشور سنجید. با توجه به روند کلی حاکم بر اقتصاد کلان ایران، روند حاکم بر چشمانداز ژئواکونومیکی و عملکرد اقتصادی مناطق آزاد کشور چیز غیرطبیعی نیست. بااینحال، ظرفیت ژئواکونومیکی اقتصاد ایران بسیار فراتر از این است و به راحتی میتوان با برنامهریزی و سیاستگذاری اصولی و خصوصاً در چارچوب نگرش خلق منفعت ملی از وضعیت موجود گذر کرد که نتایج آن قطعاً در مناطق آزاد تجاری نیز متبلور خواهد شد. از سوی دیگر، با ادامه وضعیت فعلی و سیاستهای موجود، بعید نیست در آینده نزدیک خصوصاً از دیدگاه ژئواکونومیکی، پروژه مناطق آزاد تجاری در ایران به یک پروژه کاملاً بیاثر و غیرجذاب تبدیل شود. https://grfs.urmia.ac.ir/article_121675_113b0a911d9b1cdec152c2e7954261f3.pdfدانشگاه ارومیهجغرافیا و آینده پژوهی منطقهای2981-118X3120250522Investigating the impact of sustainable tourism indicators on urban environment protection (North Tehran tourism hub)بررسی تأثیر شاخصهای گردشگری پایدار در جهت حفاظت از محیطزیست شهری (محور گردشگری شمال تهران)11312812167610.30466/grfs.2025.56044.1097FAکرامتاله زیاریاستاد گروه جغرافیای انسانی و برنامهریزی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران.0000-0001-9135-4768فائقه اتابکگروه گردشگری، پردیس بینالمللی قشم، دانشگاه تهران، تهران، ایران.0009-0008-7821-4005Journal Article20250314Cities are often densely populated, and green spaces are limited. Sustainable tourism practices can help protect these areas by reducing the number of visitors and promoting environmentally friendly activities, such as bird watching or nature walks. Therefore, the aim of this research was to investigate the impact of sustainable tourism indicators in the direction of protecting the urban environment. The current research method was descriptive-correlation. The statistical population was the tourists who visited the tourist attractions of Lavasan to Gachsar during April 2024, and using Cochran's formula and simple random sampling, 384 people were selected as the statistical sample. To collect data, a sustainable tourism indicators questionnaire and an urban environmental protection questionnaire were used. The findings showed that there is a relationship between economic factors (T=3.132), tolerable capacity of the city (T=3.091), non-physical infrastructure of tourism (T=6.037) and physical infrastructure of tourism (T=2.649) and protection of the urban environment. This study concludes that sustainable tourism indicators can be used to monitor and evaluate the impact of tourism on the environment, culture and economy. The study also shows that promoting sustainable tourism practices, such as reducing waste and saving energy, can help reduce the negative effects of tourism on the environment.شهرها اغلب پرجمعیت هستند و فضاهای سبز محدود هستند. شیوههای گردشگری پایدار میتواند با کاهش تعداد بازدیدکنندگان و ترویج فعالیتهای دوستدار محیطزیست، مانند تماشای پرندگان یا پیادهروی در طبیعت، به حفاظت از این مناطق کمک کند. از این رو، هدف این پژوهش، بررسی تأثیر شاخصهای گردشگری پایدار در جهت حفاظت از محیطزیست شهری بود. روش پژوهش حاضر توصیفی-همبستگی بود. جامعه آماری گردشگران بازدیدکننده از جاذبهها و قابلیتهای گردشگری محور لواسان تا گچسر طی فروردینماه 1403 بودند که با استفاده از فرمول کوکران و نمونهگیری تصادفی ساده، 384 نفر بهعنوان نمونه آماری انتخاب شدند. برای جمعآوری دادهها از پرسشنامه شاخصهای گردشگری پایدار و پرسشنامه حفاظت از محیطزیست شهری استفاده شد. یافتهها نشان داد که بین عوامل اقتصادی (تی= 3.132)، ظرفیت قابلتحمل شهر (تی= 3.091)، زیرساختهای غیر کالبدی گردشگری (تی=6.037) و زیرساختهای کالبدی گردشگری (تی=2.64) و حفاظت از محیطزیست شهری ارتباط معناداری وجود دارد. این مطالعه نتیجه میگیرد که شاخصهای گردشگری پایدار را میتوان برای پایش و ارزیابی تأثیر گردشگری بر محیطزیست، فرهنگ و اقتصاد استفاده کرد. این مطالعه همچنین نشان میدهد که ترویج شیوههای گردشگری پایدار، مانند کاهش ضایعات و صرفهجویی در انرژی، میتواند به کاهش اثرات منفی گردشگری بر محیطزیست کمک کند.https://grfs.urmia.ac.ir/article_121676_e5ea00f86154d1a2a0eaff2e61b58a98.pdf